Bijencharter

Bijen zijn belangrijk

Bijen leveren een heel grote bijdrage aan onze samenleving. Bestuiving door insecten is noodzakelijk voor meer dan 75 % van de voedingsgewassen. Honingbijen, solitaire bijen en hommels zorgen ervoor dat we kunnen genieten van heerlijk fruit zoals kersen, appelen, braambessen, frambozen en mango's. Ook groenten zoals courgettes, paprika's en avocado's zouden verdwijnen zonder de bij. Minder voor de hand liggend: ook koffie, zonnebloemolie en mosterd zijn vanaf dan verleden tijd.

De mens maakt van deze ecosysteemdiensten dankbaar gebruik. Daarom is er een rijke habitat nodig met stuifmeel- en nectarbronnen voor de hommels, solitaire bijen en honingbijen. Zonder bijen heb je een lege winkelkar.

Honingbijen zijn een indicator voor ons leefmilieu. Ze vertellen niet alles, maar hebben wel een signaalfunctie. Het is dus geen goed nieuws dat in 2013 meer dan 34 % van alle bijenvolken in Europa de lente niet haalde.

Het afsterven van bijenvolken heeft verscheidene oorzaken:

  • de Varroa-mijt (een parasiet)
  • kwalitatieve en kwantitatieve afname van een geschikt leefmilieu
  • gebruik van pesticiden door de mens

Wat zijn honingbijen?

Honingbijen worden meestal in een korf bij een imker gehouden. Ze leven in groep (volk) en dragen klompjes stuifmeel op hun achterpoten. Ze vertonen ook sociaal gedrag. Wanneer je een bijenzwerm in je tuin vindt, contacteer je best een imker. Die komt de beestjes met veel plezier ophalen.

Wat zijn solitaire bijen?

Er leven zo’n 350 verschillende soorten wilde bijen bij ons. Zij wonen niet als een volk in een bijenkast, maar op zichzelf. Belangrijk om te weten is dat wilde bijen niet steken.

Solitaire bijen zijn erg belangrijk, ze  zorgen bijvoorbeeld dat de landbouwgewassen bestoven worden. Er zijn veel verschillende soorten bijen met allemaal andere bloemenvoorkeuren. Ze vliegen ook op andere tijdstippen uit.

Om goed te kunnen overleven, hebben deze bijen tijdens het vliegseizoen nood aan verschillende soorten nectarrijke planten en dit van het voorjaar tot in het najaar. Jammer genoeg verdwijnt er steeds meer natuur en zijn er dus ook steeds minder nectarplanten. Soms zijn er wel genoeg planten, maar bloeien ze allemaal op hetzelfde tijdstip wat nadien problemen geeft.

Het broed (eitjes en larven) overwintert in holle stengels en andere beschikbare holtes en gaatjes. Een bijenhotel helpt hen door voldoende nestgelegenheid te voorzien voor honderden bijen en heel wat andere insecten.

Ook in Boechout

In 2015 ondertekende de gemeente het charter bij-vriendelijke gemeente. Er werd een actieplan opgesteld om bij de (her)aanleg van openbaar groen te kiezen voor bijvriendelijke beplanting. Dit is beplanting met een goede dosis pollen en nectar en dit gedurende heel de vliegperiode van de bijen.

Bijenhotel aan het Biesbesbos

Onder het deskundige oog van een expert van Natuurpunt maakte de milieuraad in 2014 een bijenhotel.

Een groep geëngageerde inwoners en de gemeentelijke groendienst zorgden voor voldoende mankracht om deze klus te klaren. In dit bijenhotel verwerkten we bamboestengels, gekliefde houten stammetjes met gaatjes van diverse diameters, lemen tunneltjes, enz. Het mooie resultaat staat in het Biesbesbos tegen de spoorwegovergang aan de Alexander Franckstraat.

Wat kan je zelf doen?

Ook thuis kan je je tuin bij-vriendelijk inrichten. Plant verschillende nectarrijke soorten in perkjes en bloembakken zodat er voedsel ter beschikking is van het voorjaar tot in het najaar. Je kan ook zelf een bijenhotel bouwen of imker worden. Den Biebond organiseert jaarlijks beginnerscursussen.

Bijenhotel in het Biesbesbos